Koruma Kurulu'nun Tarihi Yarımada'nın korunmasına yönelik aldığı kararlar kağıt üstünde kaldı. Kurulun, bölgenin özelliğine bağlı olarak tüm projelerin Kurul onayından geçerek uygulanmasına; Tarihi Yarımada'da yer alan depolama, toptan eşya ticareti, gürültülü atölye ve imalathanelerin tasfiye edilmesine; Bir yıl içinde bölgenin imar palının yapılmasına ilişkin kararları uygulanmıyor.

Molozla doldurulmuş olan Karasurları Hendekleri'nin boşaltılmasına; ve karasurlarında arkeolojik çalışma yapılmasına yönelik kararları da uygulanmadı. Hendekler boşaltılıp, onarım ve bakımlar yapıldı ama surlarda hiçbir arkeolojik araştırma gerçekleştirilmedi. Surlar etrafında hiçbir yeni yapılaşmaya izin verilmeyeceği, ve gelişigüzel yapıların kaldırılması kararları da kağıt üstünde kaldı.

Kurul 'Koruyun' diyor ama...

TARİHİ YARIMADA’YA YENİ YÖNETİM

Aşağıda, Koruma Kurulu'nun Tarihi Yarımada SİT Alanı Geçiş Dönemi Yapılanma Koşulları'na ilişkin kararlarından bölümler okuyacaksınız. Kurul, Fatih ve Eminönü belediyeleri, YTÜ, İTÜ, İ.Ü., MSÜ ve ODTÜ'nün ilgili bölümlerinden, İstanbul Arkeoloji Müzesi Müdürlüğü, Mimarlar Odası, Şehir Plancıları Odası İstanbul Şube Başkanlıklarından, Arkeologlar Derneği'nden görüş aldı.

Bu incelemeye olanak sağlamak üzere, ada bazında bina cinslerinin, kat adetleri ve fotoğraf çekim yönlerinin belirlendiği, belediyece onaylı revize edilmiş kadasral paftanın, adadaki yapıların tümünün ruhsatlı katlarının belgelendiği dökümanın ve adadaki tüm yapıların fotoğraflarının ilçe belediyesince hazırlanıp kurulumuza gönderilmesi.

Kurula sunulan belgeler ışığında:

a) Başvurunun bulunduğu adaya ilişkin yükseklik ve arka sınır çizgisinin Kurul'ca belirleneceğine;

b) Kültür varlığı açısından yoğun alanlarda, bölgenin özelliğine bağlı olarak tüm projelerin kurul onayından geçerek uygulanacağına,

Tarihi yarımadada yer alan depolama, toptan eşya ticareti, gürültülü atölye ve imalathanelerin (geleneksel el sanatları dışında) tasfiye edilmesine; (Bu maddede alınan kararların hemen hiç biri yerine getirilmedi)

Koruma grubu daha önce belirlenmiş, kurulumuzca röleve ve restorasyon projeleri onaylanmış, ilgili belediyeden ruhsat almış olan parsel sahiplerinin inşaat haklarının saklı olduğuna.

‘‘Koruma Amaçlı İmar Planı’’ bir yıl içinde Kurulumuza sunulmasının zorunlu olduğuna; (Aradan beş yıl geçmiş olmasına rağmen plan sunulmadı)

Her şey kağıt üzerinde

Karar tutanağının devamında, molozla doldurulmuş olan Karasurları Hendekleri'nin boşaltılmasına; karasurlarında arkeolojik çalışmaların yapılıp, surların bakım onarımlarının ve peysaj düzenlemesinin Büyükşehir Belediyesi'nce gerçekleştirilmesine karar verilmiş. Hendekler boşaltılıp, onarım ve bakımlar yapıldı ama surlarda hiçbir arkeolojik araştırma gerçekleştirilmedi.

Surlara bitişik ve sur üstünde hiçbir yeni yapılaşmaya izin verilmeyeceği, gelişigüzel yapıların istimlak edilip kaldırılmasına ve bu surlarla ilgili de arkeolojik araştırma yapılması istenmiş. Bu istek de kağıt üzerinde kalmış.

İçler acısı durumda olan Haliç Surları'yla ilgili de düzenleme isteğinde bulunulmuş. Surun dış yüzeyine bitişik tescilsiz parsellerin yeşil alan olarak düzenlenmesi talep edilmiş. Surlara bitişik ve üstünde yeni bir inşaate izin verilmemesi istenmiş.

Haliç Surları, tarih boyunca en fazla tahrip edilmiş bir tarihi yapı topluluğu. Özellikle Ayakapı, Fener, Balat ve Ayvansaray hattında, çeşitli su şirketlerine sur diplerindeki eski ayazmalardan su çıkarma izni verilmiş. Büyükşehir Belediyesi'ne yapılan tüm başvurulara rağmen bu şirketler su çıkarma faaliyetini sürdürüyor.

Tarihi Yarımada'nın toprak altı da çok zengin değerlerle kaplı. Toprakaltındaki eserlerin envanterleri Alman Arkeoloji Enstitüsü, Avusturya Arkeoloji Enstitüsü ve Fransız Anadolu Araştırmaları Enstitüsü'nde var ama bizde yok. Bu bölgenin her yanında her gün birileri kaçak kazılar yaparak hazine arıyor, çıkardıkları eşsiz eserleri yurdışına kaçırıyor.

Kurul, tarihi ve kentsel SİT alanının eşsiz silüetini oluşturan mütevazı ve görkemli anıtların görünümünü olumsuz yönde etkileyecek, doku karakterini bozacak iri kütleli ve yüksek gabarili yapılanmanın uygun olmadığını belirtmiş. Temel kazılarının makine kullanılmaksızın elle yapılmasını ve mutlaka bir arkeologun gözetiminde gerçekleştirilmesini karara bağlamış. Yeraltı ve katlı otopark yapımına izin verilmemesini istemiş. Metinde ayrıca, Suriçi'ndeki anıtsal ve yetişkin ağaçların tespitine ve yeşil alan oranının artırılmasına, hazirelerin aynen korunmasına, açık hava ve yeraltı sarnıçlarının bakım ve onarımının yapılmasına ve eski sokak dokusunun aynen korunmasına değinilmiş.

Ersin Kalkan

Ersin Kalkan'in diger yazilarina ulasmak icin lutfen tiklayin..